آهوی کوهی

قرآن شناسی، ادبیّات فارسی و زبان شناسی

آهوی کوهی

قرآن شناسی، ادبیّات فارسی و زبان شناسی

آهوی کوهی

«مرگ تمدّن‌ها زمانی فرامی‌رسد که بزرگان، به پرسش‌های تازۀ مردم، پاسخ‌های کهنه بدهند» (ویل دورانت).

نکوهش دنیا
 

مولای متّقیان علی(ع) در نکوهش دنیا تشبیهات زیبایی به کار می‌برند:

الف) «دنیاکُم هذه أزهَدَ عِندی مِن عَفطَةِ عَنزٍ» (علی‌بن ابی‌طالب(ع)، 1381: خطبۀ 3).

ترجمه: این دنیای شما، با همۀ زینت‌هایش، در نظر من از آب بینی مادّه بزی که عطسه کند، بی‌ارزش‌تر است.

ب) «و أنّ دُنیاکُم عِندی لَأهوَنُ مِن وَرَقَةٍ فی فَمِ جَرادَةٍ تَقضَمُها» (همان: خطبۀ 224).

ترجمه: این دنیا با تمام زیبایی‌هایش، نزد من از برگی که در دهان ملخی جویده شده باشد، بی‌ارزش‌تر است.

ج) «واللهِ لَدُنیاکُم هذهِ أهوَنُ فی عَینی مِن عِراقِ خِنزیرٍ فی یدِ مَجذومٍ» (همان: حکمت 236).

ترجمه: به خدا سوگند که این دنیای شما در دیدۀ من خوارتر از استخوان خوکی است که در دست گَری  باشد.

استاد شهریار تبریزی نیز این مضمون دنیاگریزی را در منظومۀ حیدربابا، به زیبایی بیان کرده و دنیا را دروغین خوانده است:

حیدر بابا!
دوز دییردون؛
دنیا یالان دنیادی!

ترجمه: بابا حیدر، تو راست می‌گفتی؛ دنیا، دنیایی دروغین است!

سه قلّۀ بلند شعر عرفانی فارسی نیز در این باره اشعار معتنابهی سروده‌اند؛ ازجمله:

1. سنایی غزنوی

جهان هزمان  همی‌گوید که دل در ما نبندی بِه
تو خود می پنـد ننیوشـی از این گویـای ناگویـا

(سنایی، 1362: 53)

2. عطّار نیشابوری

همه دنیا چو مرداری‌ست ای دوست
وزان مـردارتـر آنـک از پــی اوسـت

(عطّار، 1388: 352)

3. مولانا (مولوی/ رومی)

ایـن جهـان زنـدان و ما زندانیـان
حفره کن زندان و خود را وارهان

(مولوی، 1389: 1/ 982)


مآخذ:
1. سنایی، ابوالمجم مجدودبن آدم. (1362)، دیوان، تصحیح محمّدتقی مدرّس رضوی، تهران: کتابخانۀ سنایی.

2. عطّار، فریدالدّین. (1388)، الهی‌نامه، تصحیح محمّدرضا شفیعی کدکنی، تهران: انتشارات سخن.

3. علی‌بن ابی‌طالب(ع)، امام اوّل، (1381)، نهج‌البلاغه، ترجمۀ سیّد جعفر شهیدی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی.

4. مولوی، جلال‌الدّین محمّد. (1389)، مثنوی معنوی، تصحیح قوام‌الدّین خرّمشاهی، براساس نسخة قونیّه و مقابله با تصحیح نیکُلسون، تهران: انتشارات دوستان.


نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی